Uşaqlıq təcrübəsi insanın yetkinlik dövründə stresslə necə mübarizə aparacağını böyük ölçüdə müəyyən edir.
"Bakupost" Demokrat.az-a istinadla xəbər verir ki, “YourTango” nəşri üçün yazdığı məqalədə sosial münasibətlər üzrə ekspert Zayda Slabekorn qeyd edir ki, valideynlərin hətta yaxşı niyyətlə etdikləri bəzi davranışlar uşaqlarda sonradan emosional tükənmə, psixi sağlamlıq problemləri və peşə həyatında çətinliklər riskini artıran psixoloji nümunələr formalaşdıra bilər.
“Müasir cəmiyyət insanları həddindən artıq işləməyə və hər şeyi əlavə qazanc imkanına çevirməyə sövq edir. Buna görə də valideynlər uşaqlarına stresslə mübarizə aparmağı öyrətmək üçün əlavə səy göstərməlidirlər ki, onlar gələcəkdə tükənmənin ciddi mənfi nəticələri ilə üzləşməsinlər”, deyə müəllif yazıb.
Ekspert valideynlərin “yaxşı niyyətlə” aşıladığı, lakin uşaqları emosional baxımdan qeyri-sabit və yetkinlikdən uzaqlaşdıra bilən bir neçə yanlış yanaşmanı sadalayıb:
Ağır əmək uğurun yeganə yoludur
Ekspert izah edir ki, uşaqlara zəhmətkeş olmağı öyrətmək istəyi bəzən insanın yalnız öz imkanlarının son həddində işlədiyi zaman dəyərli olduğu düşüncəsinə çevrilə bilər.
Nəticədə belə insanlar böyüdükdə özlərindən qeyri-real tələblər irəli sürür, istirahəti və şəxsi ehtiyaclarını karyera naminə ikinci plana keçirirlər.
İşəgötürənə şərtsiz sədaqət
Məqalədə qeyd olunur ki, işəgötürənə tam bağlılıq modeli müasir əmək bazarının tələblərinə artıq uyğun gəlmir.
Əgər uşaqlara şirkətə sadiqlik naminə zərərli iş mühitinə, aşağı maaşa və şəxsi həyatla iş arasında balansın pozulmasına dözmək öyrədilərsə, bu, gələcəkdə peşəkar tükənməyə səbəb ola bilər.
Emosiyalar zəiflikdir
Müəllif vurğulayır ki, emosiyaları sıxışdırmaq insanı daha güclü etmir. Əksinə, insanın öz hisslərini və istirahət ehtiyacını qəbul edə bilməməsi zamanla psixoloji yorğunluğun artmasına gətirib çıxarır.
Kömək istəmək qadağandır
Nəşrin yazdığına görə, həqiqi müstəqillik dəstək istəməyi istisna etmir.
Müəllifin istinad etdiyi araşdırmaya əsasən, məsləhət və kömək istəməkdən çəkinməyən işçilər həddindən artıq təzyiq səbəbindən tükənmə ilə daha az qarşılaşırlar.
Hörmət qazanılmalıdır
Digər yanlış yanaşmalardan biri sevgi, hörmət və tanınmanın yalnız insanın başqalarına verdiyi faydadan asılı olması fikridir.
Bu düşüncə səbəbindən yetkin insanlar rəhbərlərin, tərəfdaşların və ya ətrafdakıların razılığını qazanmaq üçün tez-tez öz maraqlarını qurban verirlər.
Hər hobbi pul gətirməlidir
Məqalədə qeyd olunur ki, uşaqlıqdan yalnız “faydalı” məşğuliyyətlərə yönəldilən insanlar böyüdükdə günahkarlıq hissi olmadan istirahət etməyi çətinliklə bacarırlar.
Müəllif vurğulayır ki, hər maraq və hobbi gəlir mənbəyinə çevrilməməlidir.
Daim məşğul olmaq uğur əlamətidir
Ekspert bildirir ki, boş vaxtın olmaması insanlarda daim məşğul olmaq vərdişi yaradır və bu, sağlamlıq bahasına başa gələ bilər.
Bu səbəbdən insanların şüurlu şəkildə istirahət üçün vaxt ayırması vacibdir.
Həmişə pozitiv düşünmək
Müəllifin fikrincə, həddindən artıq pozitiv düşüncəyə diqqət yetirmək real problemləri görməməzliyə vurmağa səbəb ola bilər.
Məqalədə vurğulanır ki, stressi aradan qaldırmaq çətinliklərdən qaçmaqla deyil, onlara dürüst şəkildə baxmağa hazır olmaqla başlayır.
Uğur daim fədakarlıq tələb edir
Şəxsi həyatı karyera naminə qurban vermək düşüncəsi bəzən vicdansız işəgötürənlər tərəfindən istifadə olunur.
Valideynlərə uşaqlıqdan əmək, istirahət və özünə qayğı arasında balansın nümunəsini göstərmək tövsiyə edilir.
Özünə qayğı göstərmək zəiflikdir
Müəllif sonda qeyd edir ki, xüsusilə kişilər arasında psixi sağlamlığa diqqət göstərməyin utancverici olduğu düşüncəsi tez-tez formalaşdırılır.
Lakin onun sözlərinə görə, “ən güclü insanlar adətən emosional və fiziki rifahın vacibliyini qəbul edənlərdir”.