Qarabağda “Dəmir yumruq” simvolu – “Şəhərsalma və Memarlıq İli”nin quruculuğa təsiri

Qarabağda və Şərqi Zəngəzurdakı bərpa işləri artıq strateji mərhələyə keçib. Yeni yaşayış binaları, inzibati və sosial infrastruktur layihələri bölgənin sosial-iqtisadi inkişafına təkan verir. İşğaldan azad olunmuş ərazilərdə minalanmış sahələrin mövcudluğu müəyyən çətinliklər yaratsa da, dövlətin koordinasiyalı fəaliyyəti və xüsusi minalardan təmizləmə proqramları bu problemi mərhələli şəkildə həll etməyə imkan verir.

Yeni binalar, yollar, su və elektrik infrastrukturu həm gündəlik həyatın keyfiyyətini artırır, həm də regiona sərmayələrin gəlməsini təşviq edir. Bu layihələr həm də ölkənin memarlıq kimliyini qorumağa yönəlib, milli ənənə və müasir texnologiya bir araya gətirilir.

“Şəhərsalma və Memarlıq İli”nin elan olunması, həmçinin, urbanistik planlamada uzunmüddətli baxışın vacibliyini vurğulayır. Bu il çərçivəsində aparılan layihələr həm yaşayış məkanlarının, həm də ictimai sahələrin daha əlverişli və estetik baxımdan yüksək səviyyədə formalaşdırılmasına yönəlib.

Qarabağda aparılan yenidənqurma və quruculuq işlərinin davamı olaraq tikilən binaların, layihələrin, müasir arxitekturanın Azərbaycan memarlığına necə uyğunlaşdırılmasını öyrənmək üçün tanınmış memar Faiq İsmayılovun münasibətini öyrənməyə çalışdıq:

İndiki bərpa-yenidənqurma layihələrində yeni üslubla tarazlığın yaradılması məsələsinə toxunan memar Laçından misal çəkdi: “Laçın şəhərinin bərpası çox gözəldir. Yəni, burada, binalar öz bünövrələri üzərində bərpa olunub. Bu çox yaxşıdır. Yəni, ətrafdan baxanda insanlara və ya bura gələnlərə mənəvi rahatlıq gətirir”.

Dünyanın memarlığında son vaxtlar dəbdə olan quş baxışı üslubu var. Məsələn, Heydər Əliyevin Mərkəzi yuxarıdan baxanda Ümummilli liderin imzasına oxşayır. Dubayda məşhur adaların hazırlanmasında da bu texnikadan istifadə olunub. İşğaldan azad olunan rayonlardan birində zəfərimizin simvolu kimi, “Dəmir yumruq”a bənzəyən meşənin, parkların salınması həmin rayonun rəmzinə çevrilər.

Bu məsələyə də münasibət bildirən F.İsmayılov dedi ki, layihə ilk növbədə, həmin şəhərin baş planına daxil olmalıdır: “Yumruq, bizim klassik ənənələrimizdə, nağıllarımızda, rəvayətlərimizdə var. Yəni bu bizim içimizdən gələn bir simvoldur. Bu simvol təkcə Azərbaycanda yox, dünyada, xüsusən türkdilli ölkələrdə uğur qazandı. Xaricidən gələn qonaqlar, alimlər də bu simvola qoyulan abidələri yüksək qiymətləndirirlər.